Cardiovasculaire gezondheid van de Belgische werknemers staat onder druk

​Uit een grootschalige analyse van 74.000 preventieve medische onderzoeken die HR-dienstverlener Attentia in 2025 uitvoerde, blijkt dat de cardiovasculaire gezondheid van de Belgische werknemers onder druk staat. Bij 23% van de onderzochte populatie is er sprake van hypertensie, terwijl 44% zich in de gevarenzone bevindt. De resultaten tonen een sterke correlatie aan tussen bloeddruk, BMI en specifieke sectorgebonden werkrisico's.

​De cijfers, afkomstig uit het jaarlijkse activiteitenverslag van HR-dienstverlener Attentia, schetsen een zorgwekkend beeld van de fysieke paraatheid op de werkvloer. Waar slechts 33% van de werknemers een gezonde bloeddrukwaarde (onder de 130/80 mmHg) laat optekenen, vertoont de ruime meerderheid afwijkende parameters.

De 'stille doder' op de werkvloer

Hypertensie wordt in de medische wereld vaak aangeduid als een sluipend gevaar, omdat de fysieke symptomen in de beginfase veelal ontbreken. Dr. Ella Haemers, arbeidsarts en Manager Knowledge & Innovation bij Attentia, onderstreept de ernst van deze vaststelling: “Een te hoge bloeddruk of hypertensie wordt een ‘stille doder’ genoemd. Want hoewel je er vaak zelf niets van merkt, raken de bloedvaten beschadigd en moet het hart harder werken; wat leidt tot complicaties op de lange termijn. Denk maar aan ernstige hart- en vaatziekten zoals een beroerte, hartinfarct en hartfalen, of schade aan nieren en ogen. Regelmatige controle is dus cruciaal.”

Risicoprofielen: Sectoren en demografie

De data leggen significante verschillen bloot tussen diverse werknemerscategorieën. Mannen (25% hypertensie) scoren stelselmatig slechter dan vrouwen (17%). Ook de sector waarin men actief is, blijkt een voorspellende factor:

• IT, Telecom en Consultancy: Voert de lijst aan met 35% hypertensie-gevallen.
• Bouwsector: Noteert een percentage van 30%.
• Zorg en Wetenschap: Vertonen met 20% de laagste incidentie.

Opvallend is dat in de bouw en de IT de groep met een te hoge bloeddruk groter is dan de groep met normale waarden. Dit wijst erop dat zowel een zittende levensstijl met hoge mentale druk (IT) als fysiek zwaar werk in combinatie met omgevingsfactoren zoals lawaai (Bouw) een negatieve impact hebben.

Correlatie met levensstijl en BMI

De analyse bevestigt de directe link tussen een verhoogd BMI en bloeddruk. In 2025 was 64% van de werknemers te zwaar, waarvan 24% leed aan obesitas. Deze cijfers sporen gelijk met de bloeddrukstatistieken: in sectoren met een hogere gemiddelde bloeddruk ligt ook het gemiddelde BMI hoger.

Dr. Haemers wijst op de complexiteit van de oorzaken: “Er speelt een combinatie van verschillende factoren, zoals familiale aanleg, hormonale verschillen en zeker ook levensstijl. Onze data tonen een statistische correlatie tussen een verhoogde bloeddruk en overgewicht. In sectoren waar de bloeddruk hoger ligt, is ook het BMI doorgaans hoger. Maar we zien ook linken met een hoger stressniveau en alcoholgebruik. Binnen de sector van telecom en IT gaat het vooral om zittende jobs met weinig beweging en veel emotionele belasting. De hoge cijfers voor de bouw tonen aan dat het hebben van een fysiek uitdagende job, niet betekent dat men ook gezonder is. Bovendien zorgt het werken in ploegen en met veel lawaai voor extra fysieke en mentale belasting.”

De rol van de werkgever

Ondanks de toegenomen aandacht voor welzijn op het werk, blijven de cijfers rond hypertensie en overgewicht stabiel hoog. Voor organisaties ligt de uitdaging in het omzetten van sensibilisering naar concrete actie. Het stimuleren van beweging en gezonde voeding is niet enkel een kwestie van individuele verantwoordelijkheid, maar ook van organisatorische inrichting.

​Dr. Haemers: “Denk bijvoorbeeld aan het stimuleren van wandelmeetings, sportieve groepsactiviteiten of het aanbieden van gezonde voeding. Dergelijke initiatieven verhogen niet alleen het bewustzijn rond een gezonde levensstijl, ze bieden ook de nodige deconnectie op momenten van hoge emotionele belasting. Cruciaal om de impact van stress op de bloeddruk te beperken. Daarnaast raad ik werknemers aan om het medisch onderzoek op het werk niet als een controle te beschouwen, maar als een kans om tijdig signalen zoals een beginnende hypertensie op te vangen. Organisaties die investeren in gezonde werknemers, plukken daar zelf ook de vruchten van via een hoger engagement en lager ziekteverzuim.”

Daarnaast wordt geadviseerd om het periodiek medisch onderzoek strategisch in te zetten als vroegtijdig waarschuwingssysteem, wat uiteindelijk kan leiden tot een lager ziekteverzuim en een hogere retentie.

Over het onderzoek De dataset omvat 73.916 medische onderzoeken uitgevoerd tussen 1 januari en 31 december 2025. De resultaten zijn representatief voor de Belgische arbeidsmarkt op basis van leeftijd en geslacht, en zijn gebaseerd op het verplichte periodiek gezondheidstoezicht voor werknemers met specifieke risicoprofielen.