Silion Valley 2.0: welkom in het Wintercircus

Het Wintercircus in Gent is een bruisende broedplaats waar creativiteit en ondernemerschap samenkomen. Dorien Van Steenberge deelt haar inzichten over de groeikansen voor start-ups, de kracht van geloofwaardigheid, en het belang van storytelling. Ontdek de unieke rol van het Wintercircus als ecosysteem voor innovatie en de samenwerking met de Universiteit Gent, die de slimste geesten samenbrengt. Leer ook over de uitdagingen en kansen die start-ups tegenkomen in een snel veranderende wereld.

​In het hart van Gent staat het Wintercircus: een iconisch gebouw dat vroeger diende als circus en later als autogarage, maar vandaag uitgegroeid is tot een bruisende broedplaats waar creativiteit, ondernemerschap en ambitie samenkomen. Het Wintercircus vormt een ecosysteem waar start-ups, studenten en gevestigde ondernemers elkaar ontmoeten en versterken. Dorien Van Steenberge, die de community van het Wintercircus leidt, deelt haar visie op de groeikansen van start-ups, benadrukt het belang van geloofwaardigheid en storytelling, en staat stil bij de realiteit van falen en groeien in een snel veranderende wereld.

​Het Wintercircus lijkt wel het nieuwe Silicon Valley te zijn. Wat zijn volgens jou de grootste verschillen?

“Onze droom is om meer impact te creëren. We laten ons inspireren door initiatieven zoals Station F in Parijs, waar ik in oktober op bezoek ging om te leren. Daar zie je startups die explosief groeien en daarna uitwijken naar grotere kantoren in de buurt. Rond hen ontstaat een ecosysteem van dienstverleners, maar alles blijft draaien rond die startups. Zij zijn het vertrekpunt, niet de bijkomstigheid. Ze beschikken over veel meer ruimte, waardoor alle innovatie op één plek kan samenkomen. Ter vergelijking: Het Wintercircus was nog maar zes maanden open en het eerste team moest al uitvliegen omdat ze te hard gegroeid waren. Voor ons is dat een succesverhaal. Wanneer een startup het nest verlaat, is dat geen verlies. Al zou het natuurlijk fantastisch zijn mochten ze binnen ons ecosysteem kunnen blijven.”

En daarom is er ook een samenwerking met de Universiteit Gent. Een waardevol partnerschap, vermoed ik, dat je directe toegang geeft tot de brightest minds. Zet je daar concrete acties voor op?

“Een belangrijke drijfveer achter de samenwerking is Gentrepreneur. Wat Gentrepreneur zo bijzonder maakt, is dat het de grenzen van UGent overstijgt. Ze hebben alle Gentse hogescholen mee aan boord gehaald, met de visie dat je sterker staat onder één gemeenschappelijke vlag.”

“We hadden de startups, de founders en de ondernemers al, en op een bepaald moment zeiden we: ‘Met zo’n sterk netwerk van aandeelhouders, oprichters en jonge bedrijven, waarom zouden we daar stoppen?’ Zo ontstond The Collective: een community van mensen met een ondernemende geest, passie voor technologie of gewoon een gezonde nieuwsgierigheid. Zelfs enkele doctoraatsstudenten zijn inmiddels lid.”

Dorien, je bent het schoolvoorbeeld van een intrapreneur. Een zeer ondernemende mindset die niet in een 9-to-5-job zit, maar wel in de loondienst werkt. Kriebelt het niet om iets op jezelf te starten?

“Dat heb ik eigenlijk al gedaan. Mijn allereerste onderneming draaide rond juwelen. Toen ik veertien was, ontwierp en verkocht ik mijn eigen sieraden. Mijn eerste aandeelhouders? Mijn vader en zus, die allebei financieel in mijn project investeerden. Die ondernemingszin heb ik altijd gehad, zowel binnen als buiten bedrijven.”

“Ik geloof sterk dat je ook binnen een organisatie veel impact kunt maken door een ondernemende houding aan te nemen. Word ik ooit fulltime ondernemer? Misschien. Die sprong waag ik zodra het moment juist voelt. Maar ik geloof evenzeer in het ondernemend invullen van je rol binnen een groter geheel. Niet iedereen moet ondernemer worden, maar het helpt als je gedreven bent door iets dat groter is dan jezelf. Soms voelt het als een geboorte: je creëert samen iets, ziet het groeien, en wanneer het dan écht werkt, is dat een onbeschrijfelijk gevoel.”

Wat zijn de meest voorkomende zaken waar startups tegenaan lopen?

“Zelf dacht ik lange tijd dat het uitwerken van het idee het moeilijkste was. Maar dat blijkt niet zo te zijn. Na het vinden van talent volgt een tweede grote uitdaging: financiering. En dan gaat het niet alleen om het geld vinden, maar ook om de juiste vorm kiezen: venture capital, business angels, subsidies … Het vergt strategie en visie om daarin de juiste beslissingen te nemen.”

Wat zou je als gouden tip meegeven aan jonge bedrijven? Hoe kan een startup HR-verantwoordelijken overtuigen dat ze met serious business bezig zijn?

“Door ook echt te focussen op die serious business. Een goed voorbeeld zijn startups die actief zijn in domeinen zoals security, GDPR en databeveiliging. Dat zijn gevoelige, complexe materies waarin bedrijven enkel met betrouwbare partners willen werken. Mijn belangrijkste tip voor een start-up zou zijn: werk aan je geloofwaardigheid. Bouw vertrouwen op door relevante certificeringen te behalen en je beveiliging op orde te brengen. Zorg dat je professioneel voor de dag komt, vertrouwen moet je kunnen aantonen en tastbaar maken.”

Je hoort vaak dat het in de start-upwereld normaal is om ontelbare uren te kloppen — nachtenlang doorwerken, zeven dagen op zeven. Is dat ook écht zo? En is het ook echt nodig?

“Je eerste keuze is: Wil ik een bedrijf bouwen? De tweede is: Doe ik dat in tech? En de derde: Wil ik lokaal blijven of globaal gaan? Je kan perfect ambitieus zijn op globaal niveau, zonder meteen voor VC-geld te kiezen.”

Voel je dat start-ups hier moeite hebben om talent niet alleen aan te trekken, maar ook te behouden? Is dat een uitdaging?

“Wat we hier wél zien, is dat sommige start-ups mensen moeten laten gaan omdat er geen juiste fit meer is. Bij elke mijlpaal in je groei, of het nu gaat om nieuwe investeringsrondes of grotere investeerders aan boord, veranderen de verwachtingen. Dat betekent dat het type mensen dat je in de beginfase nodig had, misschien niet langer mee evolueert. En dat hoeft geen drama te zijn. Soms zegt iemand: ‘Dit is niet meer waarvoor ik drie jaar geleden aan boord kwam.’ In dat geval is het beter voor beide partijen om afscheid te nemen.”

“Wat je minder ziet bij start-ups, is opportunistisch jobhoppen. Hier stappen mensen in omdat ze echt geloven in het verhaal en in de founders. Die passie werkt aanstekelijk. Ze voelen zich verbonden. En zonder die passie kan je nooit dezelfde drive of obsessie opbrengen. Die passie is de lijm.”

Heb je hier al startups gehad die intussen failliet gegaan zijn? Hoe ga je daarmee om?

"Ja, dit is al een paar keer gebeurd en je leert er vooral enorm veel uit. ‘Fail fast’ betekent eigenlijk: learn fast. Zelf ben ik een perfectionist en controlefreak, eigenschappen die haaks kunnen staan op de snelheid waarmee je moet handelen om een bedrijf te lanceren.”

“Bij de opstart van het Wintercircus moesten we in recordtempo dingen realiseren. Dat betekende: loslaten, snelheid maken, de markt op gaan, ook al voelde het product voor mij nog niet ‘af’. Maar dat ís geen falen. Ik las ooit: ‘If your product is perfect, you’ve waited too long.’ En dat klopt. Als je te lang wacht, ben je minder wendbaar om bij te sturen. Snel schakelen is vaak waardevoller dan perfectie.”

“Voor mij draait het ook rond vertellen. Verhalen kunnen brengen — op een authentieke manier. Je publiek zijn je klanten, je team, je investeerders …We zijn daar nu zelf ook actief mee bezig: het verhaal van het Wintercircus naar buiten brengen, maar ook ons persoonlijk verhaal delen. Die openheid en oprechtheid maken het verschil. Natuurlijk stel ik me wel de vraag in hoeverre je dat soort storytelling kan aanleren via een crash course. Want zodra het te aangeleerd of gekunsteld aanvoelt, verlies je net die authenticiteit die zo belangrijk is.”