Spelletjes kinderachtig? Alsof PowerPoint wel werkt.

​

Vorige week was ik aanwezig op een internationale masterclass met twee Amerikaanse professoren om…spelletjes te spelen. Say what? Ja, bordspellen die je op een gezellige winteravond speelt met vrienden. Denk aan Weerwolven, Catan of Dixit.

Niet omdat we de vrijdagochtend het weekend al wilden inzetten, maar wél omdat spelen krachtig is bij leren. Ook voor bazen met een naambordje op hun deur en een belangrijke agenda.

It’s not about the game, it’s about the debrief.

Het gaat niet om het spel zelf, maar wel om de dynamiek die ontstaat tussen mensen. Wat daar gebeurt, tijdens het spel, is goud waard als het gaat over interpersoonlijke dynamieken en percepties. Het échte leren gebeurt na het spel tijdens de reflectie die op een gestructureerde manier wordt aangepakt door een professionele workshopbegeleider.

Bij het spel ‘Weerwolven’ ga je op zoek naar wie zich anders zou kunnen voordoen om jetons te winnen. En voor je het weet, ontdek je wie je wel of niet vertrouwt.

In de reflectieronde doken we in het onderwerp vertrouwen: wat maakt dat je iemand vertrouwde in dit spel – of net niet? Wat deed die persoon? En is je mening gebaseerd op feiten of buikgevoel? En dán gebeurt het: als we deze reflectie doortrekken naar de échte wereld, naar ons team: Hoe gaan we daar om met feiten en buikgevoel? Wat maakt dat je iemand al dan niet vertrouwt? Wat zegt dat over mij en ons team? Hopla: ineens zitten we niet meer in het spel, maar in de zakelijke realiteit. We voeren een gesprek over teamdynamiek dat we dankzij het spel op gang hebben getrokken.

Bij bordspel ‘Catan’ draait het, zoals bij Monopoly, dan weer rond vooruitdenken en strategie kiezen. En wat als jouw strategie wordt neergehaald omdat een andere speler plots straten, dorpen en steden op jouw eigendom bouwt? Vertaald naar de werkcontext is ‘Catan’ een mooi voorbeeld van hoe we maandenlang werken aan een plan dat plots, door bijvoorbeeld een nieuwe CEO, op z’n kop wordt gezet. Dat frustratiegevoel ervaar je letterlijk in een spel, maar wordt ineens laagdrempelig bespreekbaar in de echte wereld.

Bij ‘Spy Alley’ merk je hoe snel we anderen in hokjes duwen. Ben jij de spion die andere doelen heeft dan hij zegt? Tijdens de reflectie klonk dat als: Hoe weet je dat de andere mét opzet andere bedoelingen heeft? Of ben ik het die het bij het foute eind heeft en in een denkfout trap?

Geen gouden bord nodig

Oh ja, je moet het spel niet helemaal spelen. Na een kwartier tot een half uur zie je patronen bovenkomen. En nog een meevaller: je hebt geen op maat gemaakt spel van 30.000 euro nodig. Een bordspel in de winkel kost gemiddeld vijftig euro. Kies je spel in functie van de leernoden, zet er een scherpe facilitator bij en bepaal op voorhand je leerdoel. Dat is alles wat je nodig hebt.

You can discover more about a person in an hour of play than in a year of conversation (Plato)

Wat een spel doet, is wat veel PowerPoints niet klaarspelen: het triggert emoties, versnelt het gesprek en maakt op een laagdrempelige manier zichtbaar wat onderhuids sluimert.

En toch blijft er een taboe op plakken. “Spelletjes? Is dat niet wat kinderachtig?” Alsof leren pas begint bij een strakke e-learning. Alsof je niet ernstig én speels tegelijk kunt zijn. Spel is geen tijdverlies. Er is voldoende wetenschappelijk bewijs geleverd naar de impact van spelen op leerresultaten én verbeterde performantie.

Wat wel tijdverlies is: doen alsof alles serieus moet zijn om serieus genomen te worden.

Column Sofie Willox, leer- en ontwikkelingsexpert en eigenaar van So We Grow