Werkgevers overschatten gebruik van AI bij sollicitaties

​AI lijkt het sollicitatieproces in snel tempo te veranderen, maar dat klopt helemaal niet. In realiteit gebruiken werknemers bijna nooit AI als hulpmiddel om bijvoorbeeld cv’s op te stellen of motivatiebrieven te schrijven. Zelfs voor kleinere taken zoals hun LinkedIn-profiel verbeteren of functies zoeken die bij hun profiel passen, wordt de technologie nauwelijks ingezet. Dat blijkt uit onderzoek van HR-dienstverlener Partena Professional, in samenwerking met arbeidseconoom Stijn Baert.

Verwachtingen liggen ver van de realiteit

Meer dan de helft van de bevraagde werkgevers (53%) denkt dat minstens de helft van de kandidaten ooit artificiële intelligentie gebruikte tijdens het solliciteren. Bijna drie op de tien vermoeden zelfs dat het om meer dan 70% gaat. Die inschatting staat in groot contrast met wat werknemers zelf aangeven.

Slechts 15,8% van de werknemers geeft aan ooit AI gebruikt te hebben bij het opstellen van een cv. Voor motivatiebrieven ligt dat aandeel iets hoger (18,1%). AI doet dus zijn intrede, maar zeker niet op de schaal die werkgevers verwachten. Volgens Dieter De Waegeneer, Chief Growth Officer bij Partena Professional, speelt perceptie hier een grote rol. “AI krijgt veel media-aandacht, waardoor het lijkt alsof elke sollicitant ermee werkt. In werkelijkheid blijft het voorlopig een minderheid.”

Jongere generaties nemen het voortouw

Het onderzoek toont een duidelijk generatieverschil tussen mensen jonger en ouder dan 35 jaar. Bij werknemers jonger dan 35 jaar heeft ongeveer drie op de tien ooit AI gebruikt voor het opstellen van een cv (29,6%) of motivatiebrief (30,9%). Vanaf 35 jaar halveert het gebruik van AI bij sollicitaties.

Alleen bij online tests is het onderscheid tussen jongere en oudere kandidaten minder groot. Maar ook daarvoor wordt nauwelijks gebruikgemaakt van AI. Ongeacht de leeftijd vertrouwt ongeveer negen op de tien werknemers op het eigen kunnen voor het invullen van online tests.

Een grote bevraging naar het gebruik van AI op de werkvloer bij UGent@Work bevestigde al dat jongere werknemers zich ook competenter voelen bij het gebruik van AI. Toch nuanceert Stijn Baert het idee dat jongeren volledig AI-vaardig zijn: “Jongere werknemers voelen zich competenter, maar zelfs zij geven zichzelf gemiddeld slechts een 5,13 op 10 voor hun AI-vaardigheden.”

AI als hulpmiddel

Authenticiteit blijft cruciaal. Dat wil niet zeggen dat je AI niet meer kan gebruiken als hulpmiddel bij sollicitaties. De uitdaging ligt vooral in het juiste gebruik. “Wie zich volledig laat schrijven door een tool, riskeert onpersoonlijk over te komen en inwisselbaar te worden”, vertelt Dieter De Waegeneer.

Maar kandidaten die AI inzetten als schrijfhulp, vergroten zelfs hun kans om aangenomen te worden. Uit eerder onderzoek blijkt dat taalfouten nog altijd zwaar doorwegen in selectieprocedures. AI kan hier een meerwaarde bieden, bijvoorbeeld als hulpmiddel om cv’s en motivatiebrieven te controleren op spellingsfouten..

Nieuwe verantwoordelijkheden voor werkgevers

Voor werkgevers brengt AI enkele extra aandachtspunten met zich mee. Het gebruik van AI in rekrutering is toegestaan, maar valt onder strikte regelgeving zoals de privacywetgeving (GDPR), antidiscriminatiewetgeving en de aankomende Europese AI Act. Transparantie vormt daarbij een sleutelprincipe. Kandidaten moeten weten wanneer AI wordt ingezet in het selectieproces. Daarnaast blijft menselijke tussenkomst essentieel.