Hr ziet alles, maar hoort te weinig

​Ah januari. De maand van new beginnings, grote plannen en goede voornemens. Organisaties zetten hun strategieën op scherp, hr-afdelingen lanceren nieuwe policies en programma’s en er hangt een sfeer van frisse energie. Allemaal goed en wel, maar plannen maken is slechts de eerste stap. Daarna moeten ze ook effectief in de praktijk worden gezet. Landen die goede bedoelingen ook altijd zoals ze werden bedoeld? Of is hr daar blind voor?

​De vraag stellen is ze ook meteen beantwoorden. In het najaar deed ik onderzoek bij een organisatie naar haar hr-beleid. Een case study, zoals dat heet. Wat meteen opviel, was dat hr nauwelijks doorheeft hoe medewerkers hun zorgvuldig ontworpen systemen bespelen. Policies die tot in de puntjes zijn uitgedacht, worden in de praktijk half of amper gevolgd, of ze worden creatief aangepast tot iets dat beter past bij de realiteit op de vloer. Het beleid is dus goedbedoeld, maar de praktijk is weerbarstig. Voor hr-professionals die hun werk tot in de puntjes uitdenken, is dat een harde realiteit. Hr denkt dus dat ze grip heeft op cruciale processen, maar mist de subtiele signalen van wat er op de vloer echt gebeurt.

Is hr de voeling met de dagelijkse praktijk verloren? Als ik met hr-professionals praat, dan merk ik een aantal zaken op. Hr ziet alles in strategieën, dashboards en rapporten. Ze gaan ervan uit dat medewerkers diezelfde logica volgen en de achterliggende strategieën begrijpen. Tegelijkertijd horen ze bitter weinig van het gefluister of de impliciete afspraken tussen leidinggevenden en medewerkers. “Goh, vul dat zelf maar snel in. Hr wil gewoon iéts op papier hebben staan.” Gevolg? Een kloof tussen het beleid dat geacht wordt te werken en een realiteit die achterblijft.

Die disconnectie is gevaarlijk. Als medewerkers niet mee zijn met het beleid of de achterliggende strategie, dan voelt het alsof ze dingen moeten doen “gewoon omdat het moet van hr.” Dan wordt hr plots gezien als de organisatiepolitie – de afdeling die controleert en op de vingers tikt – en komen de bezorgdheden en vragen over het beleid niet meer bij hr terecht. En als hr tegelijk ver weg staat van de dagelijkse realiteit, verliest ze legitimiteit.

Twee grote uitdagingen dus, wat dat betreft: die rol van politie durven loslaten én de disconnectie doorbreken door eens echt in gesprek te gaan. Durf kritisch naar je eigen beleid te kijken en je af te vragen wat de onbedoelde en ongewenste effecten van dat beleid kunnen zijn. En praat. Deel het ‘waarom’ achter de regeltjes. Januari mag dan wel de maand van de goede (beleids)voornemens zijn, maar die betekenen niets als ze niet doorsijpelen naar de werkvloer.