Vraag van de maand

Vraag van de maand

Kan een werkgever het in de arbeidsovereenkomst opgenomen niet-concurrentiebeding toepassen in geval van...

1 juli 2022

Kan een werkgever het in de arbeidsovereenkomst opgenomen niet-concurrentiebeding toepassen in geval van beëindiging in onderling akkoord tijdens de eerste 6 maanden van de overeenkomst?

Anne Forgez werkt sinds 1 maart 2022 op de marketingafdeling van de Vennootschap Airforce. In het kader van haar arbeidsovereenkomst ontvangt Anne een jaarloon van 72.000 EUR bruto en geniet zij van een groepsverzekering, een hospitalisatieverzekering en een bedrijfswagen. Echter, omwille van verschillende verwachtingen bij beide partijen hebben de Vennootschap Airforce en Anne beslist om de arbeidsovereenkomst in onderling akkoord te beëindigen op 3 juni 2022.

Annes arbeidsovereenkomst met de Vennootschap Airforce bevat evenwel het volgende niet-concurrentiebeding:

"Gedurende een periode van 12 maanden na het einde van haar arbeidsovereenkomst mag mevrouw Forgez op het Belgische grondgebied geen enkele activiteit uitoefenen die gelijkaardig is aan deze uitgeoefend in het kader van de huidige arbeidsovereenkomst, en dit hetzij door de exploitatie van een eigen onderneming, hetzij door in dienst te treden van een concurrerende werkgever en zo de mogelijkheid te hebben nadeel te berokkenen aan de werkgever. Indien en in de mate dat deze clausule uitwerking heeft na het einde van de arbeidsovereenkomst, is de Vennootschap Airforce verplicht mevrouw Forgez bij de beëindiging van de overeenkomst een vergoeding te betalen gelijk aan 6 maal het bruto maandloon dat aan mevrouw Forgez is betaald in de maand voorafgaand aan de beëindiging van de overeenkomst, tenzij de Vennootschap Airforce verzaakt aan de effectieve toepassing van het concurrentiebeding binnen de 15 dagen volgend op de beëindiging van de arbeidsovereenkomst.
In geval van schending van het niet-concurrentiebeding door mevrouw Forgez, betaalt deze laatste aan de Vennootschap Airforce de bovengenoemde vergoeding terug en betaalt zij bovendien aan de Vennootschap Airforce een schadevergoeding gelijk aan het bedrag van de bovengenoemde vergoeding."

Aangezien de Vennootschap Airforce alleen op het Belgische grondgebied actief is, betreft het een gewoon niet-concurrentiebeding en geen afwijkend beding. Op het moment van beëindiging van Annes arbeidsovereenkomst, beslist de Vennootschap Airforce deze clausule toe te passen en betaalt zij aan Anne de in de clausule voorziene vergoeding uit.

Anne begint te solliciteren naar een nieuwe job en krijgt al snel een aanbod van de Vennootschap BelAir, een van de grootste concurrenten van de Vennootschap Airforce, voor dezelfde functie als zij bij de Vennootschap Airforce uitoefende. Aangezien het aanbod zeer aantrekkelijk is, aanvaardt Anne het zonder aarzelen en begint zij daar op 1 juli 2022 te werken.
De Vennootschap Airforce, die ontevreden is met dit nieuws en van mening is dat Anne het niet-concurrentiebeding opgenomen in haar arbeidsovereenkomst heeft geschonden, eist dat zij niet alleen de bovengenoemde vergoeding zou terugbetalen, maar eist eveneens een bedrag gelijk aan 6 maanden loon wegens niet-naleving van het beding.

Kan de Vennootschap Airforce het niet-concurrentiebeding toepassen wanneer de arbeidsovereenkomst tijdens de eerste 6 maanden van de overeenkomst in onderling akkoord werd beëindigd?

 

 

Helaas foutief...

1. Geldigheid van de clausule

Alvorens na te gaan of het gewone niet-concurrentiebeding bij de beëindiging van de arbeidsovereenkomst uitwerking kan hebben, moet eerst worden nagegaan of het beding geldig is. Inderdaad, opdat een niet-concurrentiebeding geldig zou zijn, moeten verschillende cumulatieve voorwaarden zijn voldaan. Het beding moet schriftelijk zijn aangegaan, hetzij op het tijdstip van indiensttreding, hetzij later, en het moet beperkt zijn:

  • in de tijd: de duur ervan kan niet meer bedragen dan 12 maanden vanaf het einde van de arbeidsrelatie.
  • in de ruimte: het moet geografisch beperkt zijn tot het grondgebied waar Anne daadwerkelijk kan concurreren met de Vennootschap Airforce en het mag niet verder reiken dan het Belgische grondgebied.
  • met betrekking tot de activiteit en de functie van de werknemer: Anne mag geen activiteiten uitoefenen die gelijkaardig zijn aan deze die zij bij de Vennootschap Airforce heeft uitgeoefend, hetzij door de exploitatie van een eigen onderneming, hetzij door in dienst te treden bij een concurrerende werkgever, en also de mogelijkheid te hebben schade te berokkenen aan de Vennootschap Airforce.
  • met betrekking tot het loon: het jaarlijks loon van de werknemer moet op het moment van de beëindiging van de overeenkomst een bedrag van 73.571 EUR bruto (bedrag in 2022) overschrijden.
  • met betrekking tot de eenmalige forfaitaire compenserende vergoeding: het minimumbedrag van deze vergoeding moet gelijk zijn aan de helft van het brutoloon van de werknemer voor de toepasselijke duur van de clausule.

In deze casus voldoet de clausule aan alle voorwaarden en is zij dus geldig. Inderdaad, hoewel het brutobedrag van haar vast loon minder is dan 73.571 EUR, wordt dit bedrag toch bereikt dankzij de groepsverzekering, de hospitalisatieverzekering en de bedrijfswagen waarvan zij geniet, aangezien deze voordelen in natura ook in aanmerking moeten worden genomen om te bepalen of de drempel is bereikt.

2. Toepassing van de clausule

Maar, zelfs indien de clausule geldig is, betekent dit niet noodzakelijk dat zij gevolgen kan ressorteren.

Een concurrentiebeding kan slechts uitwerking hebben indien de arbeidsovereenkomst een einde neemt na de eerste 6 maanden van de arbeidsrelatie en indien:

  • De werknemer wordt ontslagen om dringende reden;
  • De werknemer zelf ontslag neemt zonder een dringende reden in hoofde van de werkgever;
  • De arbeidsovereenkomst in onderling akkoord wordt beëindigd;
  • De termijn van de overeenkomst van bepaalde duur is verstreken.

Bijgevolg, aangezien het ging om een beëindiging in onderling akkoord tussen Anne en de Vennootschap Airforce, zou het niet-concurrentiebeding, in principe, gevolgen kunnen ressorteren. MAAR, aangezien de arbeidsovereenkomst werd beëindigd binnen de eerste 6 maanden van de arbeidsrelatie, kan het niet-concurrentiebeding niet worden toegepast.

Aangezien Annes arbeidsovereenkomst na drie maanden tewerkstelling werd beëindigd, kan het niet-concurrentiebeding dat is opgenomen in haar arbeidsovereenkomst geen uitwerking hebben, zodat de Vennootschap Airforce het niet kan toepassen. Anne kan dus voor de concurrent, de Vennootschap BelAir, gaan werken zonder een schadevergoeding te moeten betalen. Aangezien de Vennootschap Airforce de niet-concurrentievergoeding onverschuldigd heeft betaald, zal de Vennootschap hier wel de terugbetaling van kunnen vorderen.

 

Correct!

1. Geldigheid van de clausule

Alvorens na te gaan of het gewone niet-concurrentiebeding bij de beëindiging van de arbeidsovereenkomst uitwerking kan hebben, moet eerst worden nagegaan of het beding geldig is. Inderdaad, opdat een niet-concurrentiebeding geldig zou zijn, moeten verschillende cumulatieve voorwaarden zijn voldaan. Het beding moet schriftelijk zijn aangegaan, hetzij op het tijdstip van indiensttreding, hetzij later, en het moet beperkt zijn:

  • in de tijd: de duur ervan kan niet meer bedragen dan 12 maanden vanaf het einde van de arbeidsrelatie.
  • in de ruimte: het moet geografisch beperkt zijn tot het grondgebied waar Anne daadwerkelijk kan concurreren met de Vennootschap Airforce en het mag niet verder reiken dan het Belgische grondgebied.
  • met betrekking tot de activiteit en de functie van de werknemer: Anne mag geen activiteiten uitoefenen die gelijkaardig zijn aan deze die zij bij de Vennootschap Airforce heeft uitgeoefend, hetzij door de exploitatie van een eigen onderneming, hetzij door in dienst te treden bij een concurrerende werkgever, en also de mogelijkheid te hebben schade te berokkenen aan de Vennootschap Airforce.
  • met betrekking tot het loon: het jaarlijks loon van de werknemer moet op het moment van de beëindiging van de overeenkomst een bedrag van 73.571 EUR bruto (bedrag in 2022) overschrijden.
  • met betrekking tot de eenmalige forfaitaire compenserende vergoeding: het minimumbedrag van deze vergoeding moet gelijk zijn aan de helft van het brutoloon van de werknemer voor de toepasselijke duur van de clausule.

In deze casus voldoet de clausule aan alle voorwaarden en is zij dus geldig. Inderdaad, hoewel het brutobedrag van haar vast loon minder is dan 73.571 EUR, wordt dit bedrag toch bereikt dankzij de groepsverzekering, de hospitalisatieverzekering en de bedrijfswagen waarvan zij geniet, aangezien deze voordelen in natura ook in aanmerking moeten worden genomen om te bepalen of de drempel is bereikt.

2. Toepassing van de clausule

Maar, zelfs indien de clausule geldig is, betekent dit niet noodzakelijk dat zij gevolgen kan ressorteren.

Een concurrentiebeding kan slechts uitwerking hebben indien de arbeidsovereenkomst een einde neemt na de eerste 6 maanden van de arbeidsrelatie en indien:

  • De werknemer wordt ontslagen om dringende reden;
  • De werknemer zelf ontslag neemt zonder een dringende reden in hoofde van de werkgever;
  • De arbeidsovereenkomst in onderling akkoord wordt beëindigd;
  • De termijn van de overeenkomst van bepaalde duur is verstreken.

Bijgevolg, aangezien het ging om een beëindiging in onderling akkoord tussen Anne en de Vennootschap Airforce, zou het niet-concurrentiebeding, in principe, gevolgen kunnen ressorteren. MAAR, aangezien de arbeidsovereenkomst werd beëindigd binnen de eerste 6 maanden van de arbeidsrelatie, kan het niet-concurrentiebeding niet worden toegepast.

Aangezien Annes arbeidsovereenkomst na drie maanden tewerkstelling werd beëindigd, kan het niet-concurrentiebeding dat is opgenomen in haar arbeidsovereenkomst geen uitwerking hebben, zodat de Vennootschap Airforce het niet kan toepassen. Anne kan dus voor de concurrent, de Vennootschap BelAir, gaan werken zonder een schadevergoeding te moeten betalen. Aangezien de Vennootschap Airforce de niet-concurrentievergoeding onverschuldigd heeft betaald, zal de Vennootschap hier wel de terugbetaling van kunnen vorderen.

 

Vragen? Wij helpen graag verder!